Son Vermeer

The Last Vermeer, coşkulu diyaloglar, alaycı bir savcı, muhalif bir yargıç ve son anda gerçekleşen sürprizlerle dolu, klasik bir Türkçe dublajlı mahkeme dramıdır. Böyle dramatik ögeleri sevenler için The Last Vermeer, adalet felsefesinin sinematik bir yorumunu sunuyor. (Gerçek olaylara ve kişilere dayansa da, adli süreçlerin çoğu yazarlar tarafından kurgulanmış. Uydurdukları sahnelerde mahkeme kayıtlarına güvenmemişler. ) Hukuki bilgilerin, filmde izleyiciyi tatmin eden unsuru sunmasıyla birlikte, bazı temel bileşenler The Last Vermeer’e biraz derinlik kazandırarak, neredeyse ona yarı sanat eseri gibi bir ev yapımı niteliği kazandırabilecek bir düzeye ulaşıyor. Bir devrim ya da özgürlük kazanımından sonra, bazen, özgürlükle sarhoş olan eski kurbanlar, daha önce maruz kaldıkları benzer bir zulmü şimdi zalimlere karşı uyguladıkları bir suç düzeni dönemine girerler. Merhamet yok, affetme yok, sadece intikam var. Nazi döneminin en üst seviyesinde, Almanlarla işbirliği yaparak, Müttefiklerin geldiğinde güçlerini, itibarlarını ve hayatlarını kaybedenlerin acı sonunu gösteren İkinci Dünya Savaşı sonrası bu hikaye The Last Vermeer’in bağlamını oluşturuyor. Özellikle bir sahne bunu yansıtıyor; Kaptan Joseph Piller’in, Van Meegeren’in işbirliği yapmakla suçlu bulunup yargılanmasını isteyen yeni Hollanda hükümetinin üyeleri tarafından tutuklanan Han van Meegeren’i savunma kararlılığını açıklaması dikkat çekiyor. Piller’in hikayesi oldukça sade. Bir Yahudi olarak Hollanda Direnişi’ne katılıyor ve düşmanın yanında karışıklık yaratmamak için eylemlerini geride bırakırken yeraltı hayatına geçiyor. Artık savaş sona erdiğine göre, Piller, Müttefik yeniden yapılanma güçlerinde bir subay olarak çalışıyor. Görevi, pahalı sanat satışları ve istihbarat arasındaki olası ilişkileri araştırmak; bu, onu, Hermann Göring’e bir Vermeer sattığını rahatlıkla kabul eden başarısız bir sanatçı ve sanat satıcısı olan van Meegeren’e yönlendiriyor, fakat bir sorun var. Van Meegeren’e göre, o eser, van Meegeren’in kendisi tarafından yaratılmış bir sahtekar yapıydı. Nazilerle işbirliğinden kaçınıyor, onları aldatıyordu. Van Meegeren’in içinde bir öfke ateşi yanıyor ve davasının kökü, üzerinde düşünülmesi gereken bir tartışma açıyor. Büyük sanatın ne olduğunu belirleyen unsurlar nelerdir? Neden bazı sanatçılar ustalıkla anılırken diğerleri aynı becerilere sahip olmalarına rağmen dışlanıyor? Van Meegeren, sanat eleştirmenleri ve benzeri uzmanların sorumluluğunu üstleniyor. Şöhretinin şans tarafından elinden alındığını ve onayını reddettiği için onun için kaybedildiğini öne sürüyor. Gözlerini gerçeğin üstüne çekerek, sahte Vermeerlere karşı takındığı tavırla bir tür teselli buluyor.